Erfbelasting Vlaanderen Berekenen 2026: Tarieven, Vrijstellingen & Simulator

Laatst bijgewerkt: maart 2026

Erfbelasting in Vlaanderen: tarieven 2026

In het Vlaamse Gewest wordt de erfbelasting berekend op basis van de verwantschap tussen de overledene en de erfgenaam. Sinds 1 januari 2026 zijn er belangrijke wijzigingen doorgevoerd.

Tarieven in rechte lijn en tussen partners

Tarieven tussen broers en zussen

Tarieven tussen andere personen

Singlevermindering (nieuw 2026)

Erflaters zonder partner en zonder kinderen kunnen via testament personen aanwijzen die genieten van verlaagde tarieven: 3% op de eerste €50.000 en 9% op €50.000–€100.000. Boven €100.000 gelden de normale tarieven voor ‘anderen’. Het maximum bedraagt €100.000 per nalatenschap, gedeeld over alle begunstigden.

Gesplitst tarief: roerend en onroerend apart belast

In Vlaanderen worden roerende en onroerende goederen afzonderlijk belast voor erfgenamen in rechte lijn en partners. Beide delen doorlopen de schijven apart, wat in de praktijk fors minder erfbelasting oplevert. Broers, zussen en andere erfgenamen worden wél op het gecombineerde bedrag belast.

Partnerabattement roerend (verhoogd in 2026)

De langstlevende partner krijgt een vrijstelling van €75.000 op roerende goederen (verhoogd van €50.000 sinds 1 januari 2026). Dit abattement wordt toegepast vóór de schijven berekend worden. De gezinswoning is bovendien volledig vrijgesteld voor de langstlevende partner.

Handicap-vrijstelling (voetvrijstelling)

Erfgenamen met een erkende handicap van minstens 66% (vastgesteld vóór 65 jaar) krijgen een extra voetvrijstelling. Het bedrag hangt af van de leeftijd en de verwantschap:

Voorbeelden met gesplitst tarief en partnerabattement

Voorbeeld: Kind erft €200.000 (gesplitst tarief)

Voorbeeld: Partner erft €100.000 roerend

Voorbeeld: Broer erft €150.000

Verdere hervorming tot 2029

De Vlaamse regering heeft in het regeerakkoord aangekondigd dat de erfbelasting verder zal dalen, met volledige implementatie tegen 2029. De tarieven voor broers, zussen en andere erfgenamen zullen naar verwachting dalen.

De hervorming van januari 2026 was de eerste stap: de vereenvoudiging van de schijven in rechte lijn en de invoering van de singlevermindering. De volgende fasen zullen zich richten op de hoge tarieven voor zijlijn en niet-verwanten, die momenteel oplopen tot 55%.

De exacte timing en percentages van de volgende fasen zijn nog niet officieel gepubliceerd. Zodra de Vlaamse Codex Fiscaliteit wordt aangepast, werken wij onze calculator en deze gidspagina bij. Houd ook onze artikelen in de gaten voor updates.

Bron: Vlaanderen.be · Vlaamse Codex Fiscaliteit, Titel 2.7 · Bijgewerkt januari 2026

Concrete voorbeelden erfbelasting Vlaanderen 2026

Hieronder drie uitgewerkte voorbeelden met de nieuwe tarieven van januari 2026. Zo ziet u precies hoe de schijven werken voor verschillende verwantschappen.

Opmerking: bovenstaande voorbeelden zijn vereenvoudigd en houden geen rekening met het gesplitst tarief (roerend/onroerend apart), het partnerabattement of andere vrijstellingen. Gebruik de calculator voor een volledige berekening op maat.

Wat is er veranderd sinds januari 2026?

Op 1 januari 2026 trad de hervorming van de Vlaamse erfbelasting in werking. De belangrijkste wijzigingen op een rij:

Vereenvoudigde schijven in rechte lijn: De vroegere vijf tariefschijven (3%, 9%, 18%, 24%, 27%) zijn teruggebracht tot drie schijven: 3% tot €50.000, 9% van €50.000 tot €250.000, en 27% boven €250.000. Voor erfenissen onder €250.000 verandert er weinig, maar grotere erfenissen profiteren van het wegvallen van de tussenliggende schijven van 18% en 24%.

Partnerabattement verhoogd: Het abattement op roerende goederen voor de langstlevende partner is gestegen van €50.000 naar €75.000. Concreet betekent dit dat de eerste €75.000 aan roerende goederen (bankrekeningen, beleggingen, ...) belastingvrij naar de overlevende partner gaat. De gezinswoning blijft daarnaast volledig vrijgesteld.

Singlevermindering vervangt vriendenerfenis: Het oude systeem van de ‘vriendenerfenis’ is vervangen door de singlevermindering. Alleenstaanden zonder partner en zonder kinderen kunnen via testament één of meerdere personen aanduiden die tot €100.000 erven aan de gunstige tarieven van de rechte lijn (3% op de eerste €50.000, 9% op de schijf €50.000–€100.000). Boven €100.000 gelden opnieuw de normale tarieven voor ‘andere personen’.

Tarieven broers/zussen en anderen: De tarieven voor broers en zussen (25%–55%) en voor andere erfgenamen (45%–55%) blijven voorlopig ongewijzigd. De Vlaamse regering heeft wel aangekondigd dat ook deze tarieven in de loop van het Vlaamse regeerakkoord (horizon 2029) zullen dalen.

Vergelijking met andere gewesten

Dezelfde erfenis van €350.000 in rechte lijn (kind erft van ouder) levert in elk gewest een ander bedrag aan erfbelasting op. Hieronder de vergelijking:

Termijnen en aangifte erfbelasting Vlaanderen

Na een overlijden in Vlaanderen moeten de erfgenamen een aangifte van nalatenschap indienen bij de Vlaamse Belastingdienst (VLABEL). Dit is een wettelijke verplichting, ook als de nalatenschap klein is.

De wettelijke termijnen zijn als volgt:

• Overlijden in België: aangifte binnen 4 maanden
• Overlijden binnen de EER: aangifte binnen 5 maanden
• Overlijden buiten de EER: aangifte binnen 6 maanden

De erfbelasting moet worden betaald binnen twee maanden na ontvangst van het aanslagbiljet. Bij laattijdige aangifte wordt een belastingverhoging van 5% tot 20% opgelegd, afhankelijk van de duur van de vertraging. Daarnaast is er nalatigheidsintrest verschuldigd (momenteel 7% per jaar).

De aangifte kan worden ingediend door de erfgenamen zelf, maar in de praktijk schakelen de meeste families een notaris in om fouten en boetes te vermijden.

Hoe kunt u de erfbelasting in Vlaanderen verlagen?

Er bestaan verschillende wettelijke manieren om de erfbelasting in Vlaanderen te verminderen. Hieronder een overzicht van de meest gebruikte strategieën. Elke situatie is anders — raadpleeg altijd een notaris voor advies op maat.

Schenking bij leven

Door roerende goederen (geld, effecten, kunst) te schenken bij leven betaalt u een vlak tarief van 3% (rechte lijn) of 7% (anderen), in plaats van de progressieve erfbelastingtarieven die kunnen oplopen tot 27% of zelfs 55%. Voor onroerende goederen (vastgoed) gelden bij schenking progressieve tarieven van 3% tot 27% in rechte lijn, maar die zijn in de praktijk vaak voordeliger dan de erfbelasting, vooral bij grotere bedragen. Meer informatie vindt u op onze pagina over schenkbelasting.

Gesplitste eigendom (vruchtgebruik & blote eigendom)

Via een gesplitste aankoop of schenking met voorbehoud van vruchtgebruik kan de erflater het gebruik van een goed behouden terwijl de blote eigendom al overgaat naar de erfgenaam. Bij overlijden dooft het vruchtgebruik uit en verkrijgt de erfgenaam de volle eigendom — zonder bijkomende erfbelasting op dat deel. Dit vergt een correcte structurering. Bekijk onze gids over vruchtgebruik en blote eigendom.

Singlevermindering benutten

Alleenstaanden zonder partner en kinderen kunnen via testament tot €100.000 nalaten aan de gunstige tarieven van de rechte lijn (3% en 9%), ongeacht de verwantschap met de begunstigde. Zonder testament erven verre familieleden of de Vlaamse overheid aan de hoge tarieven van 45%–55%. Een testament opstellen bij de notaris is hiervoor essentieel.

Levensverzekering

Een levensverzekering kan worden ingezet als instrument voor successieplanning. Het kapitaal dat bij overlijden wordt uitgekeerd aan de begunstigde valt in principe onder de erfbelasting, maar een goed gestructureerde polis kan de belastbare basis verlagen of spreiden. De regels hieromtrent (artikel 8 Vlaamse Codex Fiscaliteit) zijn complex — professioneel advies is noodzakelijk.

Erfbelasting voor kleinkinderen in Vlaanderen 2026

Kleinkinderen vallen in Vlaanderen onder dezelfde tarieven als kinderen: zij behoren tot de rechte lijn. Dat betekent gunstige tarieven van 3%–27% en het voordelige gesplitst tarief (roerende en onroerende goederen afzonderlijk belast).

Wanneer erft een kleinkind?

Een kleinkind erft doorgaans via plaatsvervulling: wanneer zijn/haar ouder (kind van de overledene) eerder is gestorven of zijn/haar erfenis heeft verworpen, treedt het kleinkind in de rechten van die ouder. Het kleinkind erft dan aan hetzelfde tarief als de rechte lijn.

Vereenvoudigd voorbeeld zonder rekening te houden met gesplitst tarief of vrijstellingen. Het gesplitst tarief (roerend en onroerend afzonderlijk belast) kan de erfbelasting verder verlagen.

Rechtstreeks schenken aan kleinkinderen

Grootouders kunnen ook bij leven rechtstreeks schenken aan kleinkinderen. Voor roerende goederen bedraagt de schenkbelasting in Vlaanderen 3% (rechte lijn) — hetzelfde als voor kinderen. Een rechtstreekse schenking aan kleinkinderen vermijdt één generatieovergang en dus een extra ronde erfbelasting. Raadpleeg een notaris om te beoordelen of dit fiscaal interessant is voor uw situatie.

Veelgemaakte fouten bij erfbelasting in Vlaanderen

Bij het plannen van een nalatenschap worden regelmatig vermijdbare fouten gemaakt. Hieronder de meest voorkomende:

1. Geen testament opstellen: Zonder testament wordt de nalatenschap verdeeld volgens het wettelijk erfrecht. Dit kan ertoe leiden dat verre familieleden erven aan de hoge tarieven van 45%–55%, terwijl een testament met singlevermindering dit kan verlagen tot 3%–9% op de eerste €100.000.

2. De driejaarstermijn voor schenkingen vergeten: Handgiften en bankgiften die niet geregistreerd werden en binnen drie jaar vóór het overlijden plaatsvonden, worden bij de nalatenschap gevoegd en zijn onderworpen aan erfbelasting. Geregistreerde schenkingen (via notaris) tellen niet mee, ongeacht de datum.

3. Het gesplitst tarief niet benutten: In Vlaanderen worden roerende en onroerende goederen apart belast voor rechte lijn en partners. Wie alleen onroerend bezit, kan overwegen om via schenkingen de verhouding te optimaliseren. Dit verschil kan duizenden euro’s uitmaken.

4. De aangifte te laat indienen: De termijn van vier maanden na overlijden is strikt. Een laattijdige aangifte leidt tot een belastingverhoging van 5% tot 20% plus nalatigheidsintrest van 7% per jaar. Bij een erfbelasting van €50.000 kan een vertraging van zes maanden al meer dan €4.000 extra kosten.

5. Feitelijk samenwonenden gelijkstellen met gehuwden: Feitelijk samenwonenden (zonder samenlevingscontract bij de ambtenaar van de burgerlijke stand) worden in Vlaanderen belast als ‘andere personen’ (45%–55%), niet als partners. Alleen gehuwden en wettelijk samenwonenden genieten de gunstige tarieven van de rechte lijn en de vrijstelling van de gezinswoning.

Veelgestelde vragen erfbelasting Vlaanderen