6 realistische scenario's met gedetailleerde berekeningen: van klassiek gezin tot vruchtgebruik, schenking en erfgenamen buiten rechte lijn.
Laatste update: maart 2026
Deze voorbeelden gebruiken de officiële Belgische tarieven van 2026. De bedragen zijn indicatief — uw werkelijke situatie kan verschillen afhankelijk van de samenstelling van het vermogen, eerdere schenkingen en toepasselijke vrijstellingen.
De ouders Janssen overlijden. Het vermogen bestaat uit een woning (€300.000) en €100.000 spaargeld. Er zijn 2 kinderen. Elk kind erft €200.000 (de helft). De langstlevende partner geniet het wettelijk vruchtgebruik. We berekenen hier het erfdeel van één kind (€200.000, vereenvoudigd).
Erfdeel per kind: €200.000
3% × €50.000 = €1.500
9% × €150.000 = €13.500
Totaal per kind: €15.000
Opmerking: in de praktijk worden roerend en onroerend in Vlaanderen vaak apart belast (gesplitste taxatie). De langstlevende partner geniet een vrijstelling op de gezinswoning en een abattement van €75.000 op roerende goederen.
Sophie erft €150.000 van haar moeder die in Brussel overleed. In rechte lijn past Brussel een abattement toe van €15.000. Belastbare basis = €135.000.
Belastbare basis: €135.000 (na abattement €15.000)
3% × €50.000 = €1.500
8% × €50.000 = €4.000
9% × €35.000 = €3.150
Totaal: €8.650
Marc wil €400.000 overdragen aan zijn dochter. Hij schenkt €100.000 roerend (geld) bij leven, en de rest (€300.000) gaat via erfenis.
Optie A — Alles via erfenis:
3% × €50.000 + 9% × €200.000 + 27% × €150.000 = €1.500 + €18.000 + €40.500 = €60.000
Optie B — Schenking + erfenis:
Schenking €100.000: 3% = €3.000
Erfbelasting €300.000: 3% × €50.000 + 9% × €200.000 + 27% × €50.000 = €1.500 + €18.000 + €13.500 = €33.000
Totaal: €3.000 + €33.000 = €36.000
Christine heeft geen kinderen en overlijdt in Wallonië. Ze laat €120.000 na aan haar broer Paul. Paul is geen directe afstammeling — de tarieven voor broers en zussen zijn van toepassing.
20% × €12.500 = €2.500
25% × €12.500 = €3.125
35% × €50.000 = €17.500
50% × €45.000 = €22.500
Totaal: €45.625
Vergelijking: als Christine bij leven €120.000 aan Paul had geschonken (roerend), bedroeg de schenkbelasting slechts 7% = €8.400. Potentiële besparing: €37.225.
De ouders (65 jaar) willen hun woning (€400.000) aan hun kinderen geven maar het gebruik behouden. Ze gebruiken een vruchtgebruiksplitsing.
Fiscale coëfficiënt voor 65 jaar: 8
Waarde vruchtgebruik: €400.000 × 4% × 8 = €128.000
Waarde blote eigendom: €400.000 - €128.000 = €272.000
Schenking BE (onroerend, rechte lijn):
3% × €150.000 + 9% × €122.000 = €4.500 + €10.980 = €15.480
Klassieke erfenis (volle eigendom €400.000):
3% × €50.000 + 9% × €200.000 + 27% × €150.000 = €60.000
Alain heeft geen naaste familie en wijst bij testament zijn vriend Jean-Pierre aan als erfgenaam voor €80.000. Jean-Pierre heeft geen familieband met Alain — de hoogste tarieven zijn van toepassing.
40% × €50.000 = €20.000
55% × €30.000 = €16.500
Totaal: €36.500
Voor personen buiten de familie kan een levensverzekering met aangewezen begunstigde fiscaal veel voordeliger zijn.
Bereken het exacte bedrag voor uw persoonlijke situatie
Erfbelasting berekenen →

Verrassende bedragen ? Veel Belgische families hadden deze bedragen niet verwacht.
Online in 2 minuten. Geen medisch onderzoek voor kleine bedragen. Zonder verplichting.
Partnerlink · wij ontvangen een commissie als u zich inschrijft
Voor een kind dat 300.000 EUR erft in Vlaanderen: 3% op 50.000 (1.500 EUR) + 9% op 200.000 (18.000 EUR) + 27% op 50.000 (13.500 EUR) = 33.000 EUR, ofwel 11% effectief tarief. In de praktijk wordt de woning vaak verdeeld tussen meerdere erfgenamen, wat het erfdeel per persoon verlaagt.
In rechte lijn in Brussel met abattement van 15.000 EUR: belastbare basis = 85.000 EUR. 3% op 50.000 (1.500 EUR) + 8% op 35.000 (2.800 EUR) = 4.300 EUR. Effectief tarief: 4,3%.
In scenario 3 (€400.000 in Vlaanderen, rechte lijn): door €100.000 bij leven te schenken bedraagt de besparing €24.000 (40% minder). Hoe hoger het vermogen en hoe vroeger de schenking, hoe groter de besparing.